Pzt – Cuma, 09:00 – 18:00
Çalışma Saatleri
Mirasçılık belgesi, mirasın reddi, paylaşım, saklı pay ve mirasçılıktan çıkarma gibi konularda mirasçılar arasındaki uyuşmazlıklarda destek.
Bir yakının kaybı, duygusal olarak zor bir dönemin yanında, geride kalanlar için hukuki sorumluluklar da getirir. Mirasçılık belgesinin alınmasından mirasın paylaşımına, borçlu bir mirasın reddinden saklı payı ihlal eden tasarrufların tenkisine kadar birçok konu, belirli süreler içinde ve doğru sırayla takip edilmesi gereken işlemler içerir. Miras hukuku dosyalarında amacımız, bu yükü sizin yerinize taşımak ve her adımı anlaşılır biçimde size aktarmaktır.
Yasal mirasçılık, vasiyetname ile atanan mirasçılık, mirasın reddi, mirasçılar arasındaki ortaklığın giderilmesi, saklı pay ve tenkis davaları ile mirasçılıktan çıkarma (ıskat) gibi konularda danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunuyoruz. Mirasçılar arasında uzlaşmanın mümkün olduğu dosyalarda öncelikle anlaşmaya dayalı paylaşım yollarını değerlendiriyor; anlaşmanın mümkün olmadığı hâllerde ise haklarınızı dava yoluyla koruyoruz. Mirasçılar arasındaki duygusal gerginlik çoğu zaman hukuki sürecin de önüne geçebildiğinden, görüşmelerimizde teknik hesaplamaların yanında tarafların birbirini anlamasına da zemin hazırlamaya özen gösteririz.
Mirasçılık, Paylaşım ve Mirasın Reddi
Bir kişi öldüğünde mirası, kanunda belirlenen sıraya göre yasal mirasçılarına ya da varsa vasiyetname veya miras sözleşmesiyle belirlenen atanmış mirasçılara geçer. Mirasçı olduğunu gösteren mirasçılık belgesi (veraset ilamı), noterden veya sulh hukuk mahkemesinden talep edilebilir; bu belge, mirasçıların banka hesapları, tapu kayıtları ve diğer işlemlerde mirasçılık sıfatını ispatlamasını sağlar.
Yasal mirasçılık sırası
Kanun, mirasçıları zümre sistemine göre sıralar: önce miras bırakanın altsoyu, altsoy yoksa anne-babası ve onların altsoyu, bunlar da yoksa büyük anne-büyük baba ve onların altsoyu mirasçı olur. Sağ kalan eş, bulunduğu zümreye göre değişen oranlarda mirasa ortak olur; örneğin altsoyla birlikte mirasçı olduğunda mirasın dörtte birini, ikinci zümreyle birlikte mirasçı olduğunda yarısını, üçüncü zümreyle birlikte mirasçı olduğunda ise dörtte üçünü alır; başka mirasçı yoksa mirasın tamamı sağ kalan eşe kalır.
Mirasın reddi
Miras bırakanın borçları mal varlığından fazlaysa, mirasçılar mirası reddedebilir. Ret, mirasçının mirasçı olduğunu öğrendiği tarihten itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine yapılacak yazılı veya sözlü beyanla gerçekleştirilir. Mirasın gerçekten borca batık olup olmadığının belirsiz olduğu durumlarda, mirasçılar resmî tasfiye talep ederek sorumluluklarını sınırlandırabilir. Süresi içinde ret beyanında bulunulmazsa miras, kanuni karine gereği kabul edilmiş sayılır ve mirasçılar miras bırakanın borçlarından kendi mal varlıklarıyla da sorumlu olabilir. Alt soyundan birinin mirası reddetmesi hâlinde, onun payı sanki miras bırakandan önce ölmüş gibi diğer mirasçılara intikal eder; tüm yasal mirasçıların mirası reddetmesi durumunda ise miras, sulh hukuk mahkemesi tarafından iflas hükümlerine göre tasfiye edilir ve alacaklılar bu tasfiyeden paylarını alır.
Mirasın paylaşımı
Mirasçılar, terekeyi aralarında anlaşarak paylaşabilir; anlaşma sağlanamazsa paylaşım davası açılır. Paylaşımdan önce terekenin tespiti, yani miras bırakana ait mal varlığının, alacak ve borçların eksiksiz belirlenmesi gerekir. Taşınmazlar gibi bölünmesi güç mallarda, tıpkı diğer paylı mülkiyet uyuşmazlıklarında olduğu gibi aynen taksim veya satış yoluyla paylaşım yollarına başvurulabilir; mirasçılardan biri, terekeye dahil belirli bir malı miras payına mahsuben kendisine verilmesini isteyebilir, ancak bu talep diğer mirasçıların onayı veya mahkemenin takdiri olmadan kabul edilmez. Mirasçılık belgesi almak için miras hukuku sayfamızdaki diğer bilgilerden de yararlanabilir, ayrıca dosyanıza özgü belgeleri birlikte hazırlayabiliriz.
Vasiyetname, Saklı Pay, Tenkis ve Mirasçılıktan Çıkarma
Miras bırakan, ölüme bağlı tasarruflarla mirasının bir kısmı veya tamamı üzerinde dilediği gibi tasarruf edebilir; ancak bu serbesti, saklı paylı mirasçıların haklarıyla sınırlıdır. Vasiyetname, resmî şekilde noter huzurunda düzenlenebileceği gibi, miras bırakanın tamamını kendi el yazısıyla yazıp tarih atarak imzaladığı el yazılı vasiyetname şeklinde de yapılabilir.
Vasiyetnamenin iptali
Vasiyetname; miras bırakanın tasarruf ehliyetinin bulunmaması, yanılma, aldatma, korkutma veya içeriğin hukuka ya da ahlaka aykırı olması gibi nedenlerle iptal edilebilir. İptal davası, mirasçının tasarrufu ve iptal sebebini öğrendiği tarihten itibaren bir yıl, her hâlde vasiyetnamenin açılmasından itibaren on yıl içinde açılmalıdır. Vasiyetnamenin şekle aykırı düzenlenmesi de sık karşılaşılan bir iptal sebebidir.
Saklı pay ve tenkis davası
Kanun, altsoy, anne-baba ve sağ kalan eş için belirli bir mirasçılık oranını saklı pay olarak güvence altına alır; miras bırakan bu payı tasarruflarıyla ortadan kaldıramaz. Saklı payı zedeleyen bir tasarruf yapılmışsa, saklı paylı mirasçı tenkis davası açarak tasarrufun saklı payı aşan kısmının iptalini isteyebilir. Tenkis davası, mirasçının saklı payının zedelendiğini öğrendiği tarihten itibaren bir yıl, her hâlde mirasın açılmasından itibaren on yıl içinde açılmalıdır.
Mirasçılıktan çıkarma (ıskat)
Miras bırakan, kanunda sayılan ağır nedenlerin varlığı hâlinde saklı paylı bir mirasçısını mirasçılıktan çıkarabilir; miras bırakana veya yakınlarına karşı ağır bir suç işlenmesi ya da aile hukukundan doğan yükümlülüklerin önemli ölçüde ihlal edilmesi bu nedenlere örnektir. Mirasçılıktan çıkarma, vasiyetname veya miras sözleşmesinde sebebi açıkça belirtilerek yapılmalıdır; çıkarılan mirasçı, sebebin gerçek olmadığını ispatlayarak bu işleme itiraz edebilir. Çıkarma sebebinin ispatlanamaması hâlinde, mirasçı yalnızca saklı payı kadar miras hakkını korur.
Muris muvazaası
Miras bırakanın, mirasçısını mirastan yoksun bırakmak amacıyla aslında bağışladığı bir malı satış gibi göstermesi hâlinde, zarar gören mirasçılar bu işlemin muvazaalı olduğunu ileri sürerek tapu kaydının iptalini talep edebilir. Bu davalarda miras bırakanın gerçek iradesi; satış bedelinin ödenip ödenmediği, tarafların ekonomik durumu ve işlemin yapıldığı koşullar gibi unsurlar üzerinden bilirkişi incelemesiyle ortaya konur. Muris muvazaası davaları, saklı pay kurallarından bağımsız olarak tüm mirasçılar tarafından açılabilir ve mirasın açılmasından itibaren herhangi bir süreyle sınırlı olmaksızın ileri sürülebilir; ancak taşınmazın üçüncü bir kişiye iyiniyetle devredilmiş olması, davanın sonucunu önemli ölçüde etkileyebilir.
Terekenin tespiti ve defter tutulması
Mirasçılardan birinin talebi üzerine sulh hukuk mahkemesi, miras bırakana ait mal varlığının korunması amacıyla koruma önlemleri alabilir ve terekenin yazımını (defter tutulmasını) kararlaştırabilir. Bu işlem, özellikle mirasçılar arasında güvensizlik bulunan veya terekenin kapsamı net olmayan dosyalarda, ileride çıkabilecek paylaşım uyuşmazlıklarının sağlıklı bir zeminde yürütülmesini sağlar. Tereke tespiti sırasında miras bırakana ait banka hesapları, taşınmazlar, araçlar ve varsa şirket payları eksiksiz biçimde kayıt altına alınır.
Sıkça Sorulan Sorular
Mirası reddetmek için ne kadar sürem var?
Mirasın reddi, mirasçının miras bırakanın ölümünü ve mirasçı olduğunu öğrendiği tarihten itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine yapılacak bir beyanla gerçekleştirilmelidir. Bu süre hak düşürücü niteliktedir; süre geçtikten sonra yapılan ret beyanı geçersiz sayılır ve miras kanuni karine gereği kabul edilmiş kabul edilir. Alt soyundan biri mirası reddederse, onun payı sanki miras bırakandan önce ölmüş gibi diğer mirasçılara geçer; tüm yasal mirasçıların mirası reddetmesi hâlinde ise miras, sulh hukuk mahkemesince iflas hükümlerine göre tasfiye edilir. Mirasın borca batık olup olmadığından emin değilseniz, süre içinde resmî tasfiye talep etme imkânınız da bulunur.
Mirasçılık belgesini nereden ve nasıl alabilirim?
Mirasçılık belgesi, mirasçılar arasında bir uyuşmazlık bulunmaması hâlinde noterden talep edilebilir; uyuşmazlık varsa ya da noter başvurusu sonuçsuz kalırsa sulh hukuk mahkemesinden dava yoluyla istenir. Belge talebinde nüfus kayıt örnekleri ve miras bırakana ait ölüm belgesi gibi evraklar gerekir. Mahkemeden alınan mirasçılık belgesi, aksi ispatlanana kadar mirasçılık sıfatını gösteren güçlü bir delildir.
Saklı payım ihlal edilmişse ne yapabilirim?
Miras bırakanın yaptığı bir bağış veya ölüme bağlı tasarruf, saklı paylı mirasçının yasal payını zedeliyorsa, tenkis davası açılarak tasarrufun saklı payı aşan kısmının iptali istenebilir. Bu dava, saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl, her hâlde mirasın açılmasından itibaren on yıl içinde açılmalıdır. Davada öncelikle terekenin ve tasarruf konusu malın değerinin doğru tespiti büyük önem taşır.
Mirasçılıktan çıkarılan biri bu karara itiraz edebilir mi?
Evet. Mirasçılıktan çıkarma işlemi, ancak kanunda sayılan ağır sebeplerin gerçekten var olması hâlinde geçerlidir. Çıkarılan mirasçı, vasiyetnamede gösterilen sebebin doğru olmadığını iddia ederek iptal davası açabilir; bu durumda sebebin varlığını ispat yükü, çıkarma işleminden yararlanan kişiye düşer. Sebep ispatlanamazsa çıkarma işlemi geçersiz sayılır ve mirasçı normal miras payını alır.